ภาพประกอบจากงานศึกษา แสดงชิ้นหิน ภาพเรนเดอร์สามมิติจากข้อมูลสแกน และภาพวาดตีความโครงกระดูก Meilynodraco ไม่ใช่ภาพถ่ายสัตว์มีชีวิต
นักวิจัยสแกนฟอสซิลในไวโอมิง ภาพประกอบเป็นแบบจำลองจากข้อมูลสแกน ก่อนระบุสัตว์เลื้อยคลานชนิดใหม่และตั้งชื่อยกย่องวง Amon Amarth
แผ่นหินที่ทีมพิพิธภัณฑ์ไดโนเสาร์อาทาลขุดพบในเหมือง Meilyn Quarry เมื่อปี 2022 เผยให้เห็นเพียงบางส่วนของกระดูกสันหลัง สถาบันพอล เชอร์เรอร์ หรือ PSI ในสวิตเซอร์แลนด์ระบุว่าทีมในตอนแรกยังไม่แน่ใจว่าสิ่งที่พบเป็นงู สัตว์เลื้อยคลานญาติจระเข้ หรือแม้แต่ลูกไดโนเสาร์
เมื่อวันที่ 19 พฤศจิกายน 2026 PSI อธิบายผลการศึกษาที่ระบุชื่อสัตว์ชนิดใหม่ว่า Meilynodraco amonamarthi ฟอสซิลมีอายุประมาณ 156 ล้านปี อยู่ในยุคจูราสสิก สัตว์นี้เป็นสมาชิกของคอริสโตเดอรา กลุ่มสัตว์เลื้อยคลานที่สูญพันธุ์ไปแล้ว ไม่ได้ระบุว่าเป็นไดโนเสาร์หรือมังกรจริง
เห็นกะโหลกที่ซ่อนในหินได้อย่างไร
ทีมใช้ทั้งนิวตรอนและรังสีเอกซ์สร้างภาพตัดขวาง ก่อนนำข้อมูลมาประกอบเป็นแบบจำลองสามมิติ PSI อธิบายว่านิวตรอนตอบสนองต่อไฮโดรเจนซึ่งมีอยู่ในแร่ที่เป็นองค์ประกอบของกระดูก ช่วยแยกส่วนฟอสซิลออกจากหินทราย ขณะที่ภาพรังสีเอกซ์ให้ข้อมูลเสริม
ภาพที่ได้เผยกระดูกเชิงกราน ส่วนขาหลัง และกระดูกกะโหลกและกล่องสมองที่เกือบสมบูรณ์ โดยกล่องสมองกว้างไม่ถึงสองเซนติเมตร PSI ประเมินความยาวสัตว์ประมาณ 45 เซนติเมตร และอธิบายว่าด้านหลังกะโหลกมีปุ่มยื่นคล้ายเขา ภาพประกอบข่าวเป็นภาพเรนเดอร์สามมิติจากข้อมูลสแกนและภาพวาดตีความโครงกระดูกในงานวิจัย ไม่ใช่ภาพถ่ายสัตว์ขณะมีชีวิต
หัวและลำตัวถูกพบแยกกัน แต่ทอร์สเทน เชเยอร์ นักบรรพชีวินวิทยาผู้ร่วมศึกษา ระบุว่ายากจะรู้ว่าเกิดจากอะไร แม้ตัดความเป็นไปได้เรื่องสัตว์นักล่าออกไม่ได้ จึงยังสรุปไม่ได้ว่าสัตว์ตัวนี้ตายอย่างไร
ชื่อวงดนตรีและเบาะแสวิวัฒนาการ
ชื่อสกุล Meilynodraco อ้างอิงเหมืองที่พบและสื่อถึงมังกร ส่วนชื่อชนิด amonamarthi ตั้งเพื่อยกย่อง Amon Amarth วงเมโลดิกเดธเมทัลจากสวีเดนซึ่งเชเยอร์ชื่นชอบ ตามคำอธิบายของ PSI
PSI ระบุว่าลักษณะกระดูกใกล้หูชั้นในอาจเป็นเบาะแสว่าคอริสโตเดอรามีความใกล้ชิดกับกลุ่มสัตว์เลื้อยคลานปัจจุบันมากกว่าที่เคยคิด ความสัมพันธ์ดังกล่าวยังเป็นข้อเสนอจากการวิเคราะห์ ไม่ใช่ข้อสรุปปิดประเด็นวิวัฒนาการทั้งหมด
ฟอสซิลมาจากหมวดหินมอร์ริสัน กรมอุทยานแห่งชาติสหรัฐฯ อธิบายว่าหมวดหินนี้สะสมตัวในช่วงปลายจูราสสิกราว 157–150 ล้านปีก่อน ครอบคลุมสภาพแวดล้อมหลายแบบรวมทั้งแม่น้ำและทะเลสาบ ข้อมูลหมวดหินเป็นบริบทกว้าง ไม่ได้พิสูจน์สภาพแวดล้อมเฉพาะจุดของสัตว์ตัวนี้
PSI ระบุว่าตัวอย่างมีกำหนดเป็นส่วนหนึ่งของนิทรรศการเดินทางที่พิพิธภัณฑ์อาทาลในช่วงต้นปี 2027 ซึ่งยังเป็นแผนตามประกาศของสถาบัน
คลิปอธิบายการถ่ายภาพด้วยนิวตรอน
คลิปย้อนหลังจาก PSI อธิบายหลักการถ่ายภาพด้วยนิวตรอนทั่วไป เป็นคลิปก่อนการศึกษานี้ ไม่ใช่ภาพการสแกนฟอสซิลในข่าว: ชม Neutron Imaging at SINQ บนช่อง PSI
แหล่งข้อมูล
เครดิตภาพ
เครดิตภาพ: T. M. Scheyer, G. Sobral, V. Buffa, J. Pople, R. Zboray, S. Azad, I. A. Benjamin, S. Clarke, D. C. Medich, V. V. Yakovlev, Y. Schicker-Siber, H.-J. Siber, N. Knötschke & P. Trtik / Meilynodraco amonamarthi (holotype, WDC-DMQ-288).png — Wikimedia Commons · CC BY 4.0 · ใช้ภาพย่อจาก Wikimedia Commons และเว็บไซต์ครอปภาพตามกรอบการ์ดข่าว




